How to Add Name in Ration Card Gujarat 2026: નમસ્કાર મિત્રો! કેમ છો બધા? આશા છે કે તમે અને તમારો પરિવાર કુશળ હશો. આજે આપણે એક એવા વિષય પર વાત કરવાના છીએ જે સાંભળવામાં કદાચ થોડો કંટાળાજનક લાગે, પણ જ્યારે જરૂર પડે ત્યારે તે સૌથી મહત્વનો બની જાય છે. હું વાત કરી રહ્યો છું આપણા રેશન કાર્ડની. ઘરમાં લગ્ન થયા હોય અને નવી વહુ આવી હોય, કે પછી કોઈ નાના બાળકનો જન્મ થયો હોય, સૌથી પહેલો વિચાર એ આવે છે કે હવે રેશન કાર્ડમાં નવું નામ ઉમેરવું કેવી રીતે?
પહેલાના સમયમાં તો મામલતદાર કચેરીના ધક્કા ખાઈ-ખાઈને ચંપલ ઘસાઈ જતા, પણ હવે જમાનો બદલાયો છે. વર્ષ 2026 માં ડિજિટલ ગુજરાત એટલું આગળ વધી ગયું છે કે તમે ઘરે બેઠા આ કામ ચપટી વગાડતા કરી શકો છો. આજના આ ખાસ લેખમાં હું તમને એક મિત્રની જેમ સમજાવીશ કે કોઈ પણ એજન્ટને પૈસા આપ્યા વગર તમે જાતે જ રેશન કાર્ડમાં નામ કેવી રીતે ઉમેરી શકો. ચાલો, વિગતવાર શરૂ કરીએ!
રેશન કાર્ડ શું છે અને તેમાં નામ ઉમેરવું કેમ જરૂરી છે?
રેશન કાર્ડ એ માત્ર અનાજ મેળવવાનું સાધન નથી, પણ તે એક મજબૂત ઓળખપત્ર (Identity Proof) અને રહેઠાણનો પુરાવો (Address Proof) પણ છે. આપણા દેશમાં દરેક પરિવાર પાસે રેશન કાર્ડ હોવું એ ગૌરવની વાત છે કારણ કે તે સરકાર સાથેના તમારા જોડાણની સાબિતી છે.
નામ ઉમેરવાનું મહત્વ:
-
વધારે અનાજની પ્રાપ્તિ: સરકાર રેશન કાર્ડમાં રહેલા સભ્યોની સંખ્યાના આધારે અનાજ ફાળવે છે. જો તમે નવા સભ્યનું નામ નહીં ઉમેરો, તો તમને તે સભ્યના હિસ્સાનું અનાજ, તેલ કે ખાંડ મળશે નહીં.
-
સરકારી યોજનાઓનો લાભ: આયુષ્માન કાર્ડ (Ayushman Card) હોય કે પીએમ આવાસ યોજના, દરેક જગ્યાએ પરિવારની વિગતો રેશન કાર્ડમાંથી લેવામાં આવે છે. જો બાળકના કે નવી વહુના નામ રેશન કાર્ડમાં નહીં હોય, તો તેમને આ યોજનાઓનો લાભ લેવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે.
-
ઓળખનો પુરાવો: ભવિષ્યમાં પાસપોર્ટ કઢાવવો હોય કે અન્ય કોઈ ડોક્યુમેન્ટ, રેશન કાર્ડમાં નામ હોવું એ ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થાય છે.
-
સબસિડી: ઉજ્જવલા યોજના હેઠળ ગેસ સબસિડી મેળવવા માટે પણ રેશન કાર્ડમાં સાચી વિગતો હોવી અનિવાર્ય છે.
Eligibility / Requirements (કોણ નામ ઉમેરાવી શકે?)
દરેક વ્યક્તિ રેશન કાર્ડમાં નામ ઉમેરાવી શકે છે, પણ તેની કેટલીક શરતો છે:
-
નવજાત બાળક: જો તમારા ઘરે બાળકનો જન્મ થયો હોય, તો તેનું નામ તમે ઉમેરી શકો છો.
-
નવી વહુ: લગ્ન પછી વહુનું નામ તેના પિયરના રેશન કાર્ડમાંથી કમી કરાવીને સાસરીના કાર્ડમાં ઉમેરવું જરૂરી છે.
-
દત્તક લીધેલ બાળક: જો કોઈ બાળકની કાનૂની રીતે દત્તક પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ હોય, તો તેનું નામ પણ ઉમેરાવી શકાય છે.
-
છૂટાછેડા કે અન્ય કારણો: જો કોઈ સભ્ય અન્ય જગ્યાએથી રહેવા આવ્યું હોય અને ત્યાં નામ કમી કરાવ્યું હોય, તો તેઓ નવું નામ ઉમેરાવી શકે છે.
Required Documents (જરૂરી દસ્તાવેજો)
રેશન કાર્ડમાં નવું નામ ઉમેરવું હોય તો તમારે નીચેના ડોક્યુમેન્ટ્સ તૈયાર રાખવા પડશે. યાદ રાખજો, ડોક્યુમેન્ટ્સ અધૂરા હશે તો તમારી અરજી રિજેક્ટ થઈ શકે છે.
બાળકના નામ માટે:
-
બાળકના જન્મનું પ્રમાણપત્ર (Birth Certificate).
-
માતા-પિતાનું રેશન કાર્ડ.
-
બાળકનું આધાર કાર્ડ (જો કઢાવ્યું હોય તો, હવે નાના બાળકોના પણ આધાર નીકળે છે).
નવી વહુના નામ માટે:
-
લગ્નનું પ્રમાણપત્ર (Marriage Certificate).
-
પિયરના રેશન કાર્ડમાંથી નામ કમી કરાવ્યાનો દાખલો (Cancellation Certificate).
-
પતિનું રેશન કાર્ડ.
-
વહુનું આધાર કાર્ડ (જેમાં સરનામું અપડેટ હોવું જોઈએ).
રેશન કાર્ડમાં નામ ઉમેરવાની ઓનલાઈન પ્રક્રિયા (Step-by-Step Guide)
વર્ષ 2026 માં ગુજરાત સરકારના Digital Gujarat Portal અથવા State Food Portal પરથી આ પ્રક્રિયા અત્યંત સરળ બની છે.
સ્ટેપ 1: લોગીન અને રજીસ્ટ્રેશન
સૌ પ્રથમ ડિજિટલ ગુજરાતની વેબસાઈટ પર જાઓ. જો તમે નવા યુઝર છો, તો તમારા મોબાઈલ નંબર અને ઈમેલથી રજીસ્ટ્રેશન કરો. જો અગાઉ પ્રોફાઈલ બનાવેલી હોય, તો લોગીન કરો.
સ્ટેપ 2: સર્વિસ પસંદ કરો
લોગીન થયા પછી ‘Revenue’ અથવા ‘Citizen Services’ સેક્શનમાં જાઓ. ત્યાં તમને ‘Application for Adding New Name in Ration Card’ નો વિકલ્પ જોવા મળશે. તેના પર ક્લિક કરો.
સ્ટેપ 3: ફોર્મ ભરો
હવે તમારી સામે એક ઓનલાઈન ફોર્મ ખુલશે. તેમાં તમારા રેશન કાર્ડનો નંબર નાખશો એટલે જૂની વિગતો આપોઆપ આવી જશે. હવે ‘Add Member’ પર ક્લિક કરી નવા સભ્યનું નામ, જન્મતારીખ, આધાર નંબર અને મુખ્ય સભ્ય સાથેનો સંબંધ જેવી વિગતો સાવધાનીપૂર્વક ભરો.
સ્ટેપ 4: ડોક્યુમેન્ટ અપલોડ
ઉપર જણાવેલા જરૂરી દસ્તાવેજોની સ્કેન કોપી (PDF અથવા JPEG) અપલોડ કરો. ખાસ ધ્યાન રાખજો કે ફોટો ક્લિયર હોવો જોઈએ.
સ્ટેપ 5: ફી અને સબમિટ
સામાન્ય રીતે ઓનલાઈન અરજી માટે ૨૦ થી ૫૦ રૂપિયા જેવી નજીવી ફી હોય છે, જે તમે UPI અથવા ડેબિટ કાર્ડથી ભરી શકો છો. સબમિટ કર્યા પછી તમને એક Application Number મળશે, જે સાચવી રાખવો.
Offline Process (મામલતદાર કચેરી / જન સેવા કેન્દ્ર)
જો તમને ઓનલાઈન ફાવતું ન હોય, તો તમે ઓફલાઈન પણ આ કામ કરી શકો છો:
-
તમારી નજીકની મામલતદાર કચેરી અથવા જન સેવા કેન્દ્ર (Jan Seva Kendra) પર જાવ.
-
ત્યાંથી નામ ઉમેરવા માટેનું ફોર્મ મેળવો.
-
બધી વિગતો ભરીને જરૂરી ડોક્યુમેન્ટ્સની ઝેરોક્ષ નકલ જોડો.
-
તમારું ઓરિજિનલ રેશન કાર્ડ પણ સાથે રાખવું.
-
ત્યાં બેઠેલા ક્લાર્ક તમારી બધી વિગતો ચકાસીને તમને પાવતી આપશે.
Fees & Time (કેટલો ખર્ચ અને કેટલા દિવસ લાગે?)
-
ખર્ચ: સરકારી ફી ખૂબ જ ઓછી હોય છે (અંદાજે ₹20-50). જો તમે કોઈ એજન્ટ પાસે જશો તો તે ₹200 થી ₹500 વસૂલી શકે છે.
-
સમય: અરજી કર્યા પછી મામલતદાર કચેરી દ્વારા તેની ચકાસણી કરવામાં આવે છે. સામાન્ય રીતે 15 થી 30 દિવસમાં રેશન કાર્ડમાં નામ ઉમેરાઈ જાય છે. તમે ઓનલાઈન સ્ટેટસ ચેક કરી શકો છો.
સાચી કહાની
મારા પડોશમાં રહેતા મોહનભાઈના ઘરે ગયા મહિને એક નાનકડી લક્ષ્મી પધારી (દીકરીનો જન્મ થયો). મોહનભાઈ મુંઝવણમાં હતા કે હવે આનું નામ રેશન કાર્ડમાં કેવી રીતે ચડાવવું. તેઓ વિચારતા હતા કે મારે એક દિવસની રજા પાડીને કચેરીના ધક્કા ખાવા પડશે.
મેં તેમને ડિજિટલ ગુજરાત વિશે જણાવ્યું. અમે રાત્રે શાંતિથી બેઠા, બાળકના જન્મના દાખલાનો ફોટો પાડ્યો અને ઓનલાઈન અરજી કરી દીધી. માત્ર 10 મિનિટમાં કામ પતી ગયું! 20 દિવસ પછી મોહનભાઈના મોબાઈલ પર મેસેજ આવ્યો કે નામ અપડેટ થઈ ગયું છે. આજે મોહનભાઈને તેમની દીકરીના હિસ્સાનું અનાજ પણ મળવા લાગ્યું છે.
FAQ (વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો)
1. શું આધાર કાર્ડ વગર નામ ઉમેરી શકાય?
ના, હવે દરેક સભ્યનું આધાર કાર્ડ હોવું લગભગ ફરજિયાત છે. જો નાનું બાળક હોય તો તમે તેના પિતાના આધાર પરથી પ્રોસેસ શરૂ કરી શકો છો પણ વહેલી તકે બાળકનું આધાર કઢાવવું હિતાવહ છે.
2. લગ્ન પછી પત્નીનું નામ પિયરમાંથી કમી કરાવ્યા વગર સાસરીમાં ઉમેરી શકાય?
ના, એક વ્યક્તિનું નામ એકસાથે બે રેશન કાર્ડમાં ન હોઈ શકે. એટલે પહેલા પિયરમાંથી ‘નામ કમી કર્યાનો દાખલો’ લેવો જ પડશે.
3. ઓનલાઈન અરજી કર્યા પછી ક્યાંય જવું પડે?
મોટાભાગના કિસ્સામાં જવું પડતું નથી, પણ જો ક્વેરી આવે તો મામલતદાર કચેરીએ રૂબરૂ જવું પડી શકે છે.
4. રેશન કાર્ડ ખોવાઈ ગયું હોય તો નામ કેવી રીતે ઉમેરવું?
પહેલા ડુપ્લીકેટ રેશન કાર્ડ કઢાવવું પડે અને ત્યારબાદ તેમાં નામ ઉમેરવાની પ્રક્રિયા થાય.
5. શું હું ઘરે બેઠા નવું રેશન કાર્ડ પ્રિન્ટ કરી શકું?
હા, નામ એપ્રૂવ થયા પછી તમે ડિજિટલ રેશન કાર્ડ ડાઉનલોડ કરી પ્રિન્ટ લઈ શકો છો.
6. નામ ઉમેરવાની ફી કોને આપવાની?
જો ઓનલાઈન કરો તો પોર્ટલ પર અને જો ઓફલાઈન કરો તો જન સેવા કેન્દ્રના કાઉન્ટર પર જ રસીદ લઈને પૈસા આપવા.
આપણ વાંચો (Related Articles)
Conclusion (નિષ્કર્ષ)
મિત્રો, રેશન કાર્ડમાં નવું નામ ઉમેરવું એ હવે કોઈ મોટું કામ નથી. ટેકનોલોજીના કારણે આપણું જીવન સરળ બન્યું છે. બસ જરૂર છે થોડી જાગૃતતાની. જો તમારા ઘરમાં કોઈ નવો સભ્ય આવ્યો હોય, તો આજે જ આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરો જેથી તેમને તમામ સરકારી યોજનાઓનો લાભ મળી શકે.
આશા છે કે આ ગાઈડ તમને ઉપયોગી લાગી હશે. જો તમને કોઈ પણ પ્રશ્ન હોય, તો નીચે કોમેન્ટમાં જરૂર પૂછજો. હું તમને મદદ કરવાનો ચોક્કસ પ્રયત્ન કરીશ.